Kortagerð

Úr Tæknimennt í samþættu skólastarfi

Fara á: flakk, leita

Um verkefnið

Kort hafa fylgt mannkyni allt frá því að fyrstu örnefnin voru búin til. Það er misskilningur að ætla það að kort þurfi að vera skrifleg, fyrstu kortin voru geymd munnlegri geymd. Hægt er að rata um náttúru, svo framarlega sem hún heitir eitthvað, svo vitnað sé til ljóðs Tómasar Guðmundssonar, Urð og grjót. Eyja, sem er þrjúhundruð metrar á breidd og kílómetri á lengd getur átt nokkur örnefni: Selavogur, Klöpp, Harðgreipavík, og þau örnefni tryggja það að hægt sé að senda fólk í sendiferðir, nákvæmlega þangað sem það á að fara, svo framarlega sem það man örnefnið. Kortið lifir í huga mannsins.

Um leið og kort eru teiknuð, eru örnefnin ekki eins mikilvæg, myndmálið kemur stundum í stað örnefnisins. Með tilkomu hæðar og lengdar og loks GPS tækni, er enn auðveldara að teikna kort en áður, og enn dregur úr mikilvægi örnefnanna. GPS hnitin, lengdar og breiddargráða koma í stað þeirra.

Önnur notkun korta en tæki til að rata eru kort sem þjóna skipulagi borga og sveita, greiningu og kortlagningu gróðurs, sögu, stjórnmál, félagsfræði og trúarbragða svo eitthvað sé nefnt. Í þessari lexíu lærum við að nota aðgengileg netlæg tól og ókeypis hugbúnað til að vinna með kort sem samfélagsleg greiningatæki.

Með tilkomu internetsins er aðgangur að öllum landakortum, loftmyndum og gerfihnattamyndum stórkostlega mikið auðveldari en áður hefur verið. Það sem aðeins var á færi fyrirtækja og herja, er nú aðgengilegt hverjum nemanda með internetsaðgangi og sæmilega öflugri tölvu.

Þetta verkefni gengur út á það að finna staði þar sem kort eru vistuð, sækja þau á heimatölvu og vinna þau þannig að þau nýtist skólastarfi og áhugamálum. Í þessum leiðangri förum við yfir lönd, sögu þeirra, samskipta- og flutningaleiðir, skoðum búsetu, gróður, iðnað, þróunarstig og annað sem vekur áhuga okkar. Lágmarksaldur nemenda er 10 ár en enginn hámarksaldur. Reynt verður á tölvunotkun, landafræði, náttúrufræði, sögu, ritun og meðferð heimilda, tónlist og myndmennt.

Verklag er í þremur þáttum:

  • Gagnaöflun, bæði á netinu en líka í hefðbundnum bókum
  • Úrvinnsla gagna með hjálp veflægra forrita og/eða forrita á tölvu
  • Sýning gagna í hefðbundnu ritgerðarformi, glærusýningu, stuttmynd, fyrirlestri (hlaðvarpi/podcast), eða á heimasíðu ( html, blogg, wiki)

Höfundur efnis er --Carlos 16. apríl 2008 kl. 15:08 (UTC) Þessi uppsetning á vefleiðangri er byggð á sniði frá upphafsmanni vefleiðangra Dodge, aðlagað af Salvöru Gissurardóttur.


Efnisyfirlit

Verklag

Sameiginlegt þessum verkefnum er verklagið, sem er í stuttu máli eftirfarandi.

  • Opnaðu forritið Google Earth (það á að vera uppsett á tölvunni) eða farðu á heimasíðu [Google Maps]. Finndu staðinn sem þú ætlar að vinna með og gættu þess að kvarði sé á loftmyndinni.
  • Vistaðu mynd af kortinu í kortaforritinu á tölvu þína.
  • Endurtaktu eftir þörfum, t.d. ef eitt kort nægir ekki fyrir vinnu þina.
  • Opnaðu myndina í teikniforriti (t.d. Inkscape og bættu við þeim hlutum sem verkefnið segir til um.



  • Vistaðu kortin og skeyttu í útgáfumiðil, t.d. í útprentun eða sem hluta heimasíðu.

Verkefni

Tillögur um verkefni, sem kennari má leggja fyrir og aðlaga að kennsluháttum sínum og efni.

Verksmiðju- og skrifstofubygging

Forstjóri KópaTölv, Jónatan Smith kemur að máli við þig. Hann vill að þú hjálpir honum að setja upp verksmiðju og skrifstofubyggingu einhvers staðar í landi Kópavogs. Þú átt að finna stað og gera grófar teikningar fyrir:

  • Verksmiðjubyggingu sem er jafnstór og Alþingishúsið í Reykjavík
  • Skrifstofubyggingu sem er jafnstór og þrjú einbýlishús
  • Bílastæði fyrir 100 bíla

Þessi staður þarf að vera nálægt götum sem eru nú þegar til eða eru nálægt samgönguleiðum þannig að ekki þarf að búa til vegi lengri en 200 metrar.

  • Staðurinn má ekki vera í óbyggðum og ekki lengra frá byggð en 2 km.
  • Staðurinn má ekki vera í miðri íbúabyggð. Best er ef staðurinn er í iðnaðarhverfi.
  • Staðurinn má ekki vera á svæði þar sem náttúruperlur eru, s.s. skógur, verndað hraun eða drykkjarvatnsból.

Íþróttamiðstöð

Í Vatnsendahverfi í Kópavogi á að rísa ný íþróttamiðstöð, sem einnig á að þjóna sem íþróttaaðstaða skólans. Þú átt að finna stað fyrir hana. Gættu þess að staðurinn skemmi ekki náttúruminjar. Gerðu grófa teikningu fyrir eftirfarandi:

  • Íþróttamiðstöðin má vera helmingi minni en íþróttamiðstöðin í Smáranum.
  • Bílastæði fyrir 200 bíla
  • Aðstaða fyrir tvo fótbolta æfingavelli
  • Gönguleiðir um nágrennið með litlum tækjavöllum fyrir leikfimisæfingar og þrautir

Hjólastígur

Kópavogsbær hefur ákveðið að auka og bæta hjólastíga í bænum. Þú átt að teikna hjólastíga í þremur hverfum og tengja þá þannig að hægt sé að hjóla þæginlega og án þess að hjóla á umferðargötum í og á milli þessara hverfa.

  • Tengdu hjólastígana við eldri hjólastíga sem eru fyrir hendi.
  • Gættu þess að hafa þá nógu breiða að hægt sé að ganga eftir þeim og renna sér á hjólaskautum.
  • Hafðu bekki og lítil leiksvæði og æfingasvæði með reglulegu millibili.

Skólar og leikskólar

Búðu til kort sem sýnir alla skóla og leikskóla í Kópavogi.

  • Merktu framhaldsskóla með bláum lit, grunnskóla með gulum lit og leikskóla með grænum lit.
  • Merktu gangbrautir og umferðarljós í kringum skólana
  • Merktu strætisvagnastoppistöðvar við skólana
  • Merktu hraðahindranir í kringum skólana
  • Merktu hjólastíga sem liggja að skólunum

Kannaðu hvaða mannvirki eru næst í kringum skólana og skrifaðu þau inn á kortið.

Heimsálfur og byggð

Á vef NASA er samsett gervitunglamynd af ljósmengun jarðar um nótt. Á henni má sjá hvar byggð er þéttust og dreifð. Vistaðu stóru .tiff útgáfu myndarinnar á heimasvæði þitt. Ræstu Inkscape Inkscape eða hliðstætt teikniforrit og opnaðu myndina í henni (file>import eða <ctrl> i), lagaðu skjalið að myndinni (file>document properties>fit image to page). Gerðu eftirfarandi breytingar á myndinni:

  • Dragðu ramma utan um heimsálfurnar og litaðu þær þannig að ljós þéttbýlisstaða sjáist í gegnum þær.
  • Merktu heimsálfurnar með nafni.
  • Berðu kortið þitt saman við landakort og merktu 5 - 10 stærstu borgir í hverri heimsálfu.
  • Finndu 5 stórar eyðimerkur og merktu þær með gagnsæjum, gulum lit.
  • Finndu 2 stóra regnskóga og merktu þá gagnsæjum, grænum lit.
  • Finndu 5 stærstu ár heimsins
  • Finndu 5 stóra fjallgarða, merktu þá með gagnsæjum, gráum lit.
  • Vistaðu kortið bæði sem .svg og sem .png á heimasvæði þínu í skólanum eða á internetinu, t.d. á aDrive eða Gmail.

Notaðu forritið Google Earth til að skoða aðstæður á hverjum stað eða notaðu kortabók. Ræddu eftirfarandi spurningar við félaga þína og umsjónarkennara og svaraðu með hjálp kennslubóka í sögu, landafræði og samfélagsfræði:

  • Hvar eru stærstu borgir heims og hvað ræður því hvar byggð er þéttust? Nefndu a.m.k. 2 dæmi.
  • Hvar býr fæst fólk og hvað ræður því að byggð er dreifð? Nefndu a.m.k. 2 dæmi.
  • Hvaða áhrif hafa samgöngur á byggð - hvort land er þétt- eða dreifbýlt (skipasiglingar, vegir, lestir, flug)? Nefndu a.m.k. 4 dæmi.
  • Hvaða áhrif hefur rafmagn, vatn og gróður á byggð? Nefndu a.m.k. 3 dæmi.

Svaraðu hverri spurningu með a.m.k. 200 orðum, í formi ritgerðar eða skýrslu. Skilaðu kortinu í heild sinni sem viðhengi (ítarefni) með ritgerðinni en þú mátt gjarnan setja smámyndir af kortinu í textann þar sem það á við. Gættu þess að geta heimilda og búa til heimildaskrá aftast.

Leiðbeiningar um útlit ritgerðar og skýrslu er á ritfærni og hér fyrir neðan.

Kalmar sambandið

Kalmarsambandið var ríkjasamband norðurlanda sem var stofnað á 14. öld og áhrifa þess gætir enn. Hansasambandið var verslunarsamband sem var stofnað á 12. öld og gætir áhrifa þess enn. Teiknaðu kort sem sýnir:

  • Aðildalönd Kalmarsambandsins og höfuðborgir ríkjanna sem að því stóðu.
  • Borgir Hansasambandsins.
  • Verslunarleiðir Hansasambandsins.
  • Merktu með stjörnu þær borgir sem enn í dag eru mikilvægar verslunarmiðstöðvar.
  • Merktu með rauðu þær leiðir sem ennþá eru mikilvægar samgönguleiðir með fólk og vörur

Efnið tilheyrir námsefni 7. bekkjar grunnskóla í samfélagsfræði.

Gunnlaugs saga

Finndu Gunnlaugs sögu á netinu og á bókasafninu. Notaðu netútgáfuna til að leita í, notaðu bókina til að aðstoða þig við kortagerð.

  • Búðu til atburðaskrá yfir söguna.
  • Búðu til 4 - 5 kort með hjálp Google Earth og Inkscape sem sýna helstu staði sögunnar.
  • Merktu inn á kortið ferðir, víg, þing og annað sem þú skrifaðir í atburðaskrá.
  • Finndu myndir um víkinga (t.d. skip, sverð, skildir, föt, hólmganga) á interneti (t.d. með hjálp Google eða í bókum (skanna myndir í tölvu), og vistaðu á heimasvæði þitt í skólanum.

Búðu til ritgerð, bækling, glærusýningu, kvikmyndasýningu eða teiknimyndasögu:

  • Endursegðu einn stuttan þátt úr Gunnlaugs sögu og taktu hann upp í tölvunni.
  • Notaðu kort sem þú gerðir og myndir sem þú fannst.
  • Ekki gleyma að geta heimilda, líka hvar þú fannst myndir og annað efni af internetinu.

Síberíujárnbrautin

Finndu upplýsingar um Síberíujarnbrautina og merktu inn á kort þær borgir sem hún tengir og þá aðalvegi sem tengjast henni. Settu inn á kortið helstu áfanga í byggingarsögu járnbrautarinnar, fjarlægðartölur og hve langan tíma tekur að fara eftir henni.

Hvernig byrja ég?

Stundum er erfitt að byrja, og stundum er erfitt að vita hvernig á að halda áfram. Þessvegna er hér dálítil lýsing á því hvernig við förum að:

  1. Veldu verkefni sem þú vilt leysa. Láttu kennara þinn vita hvað þú valdir.
  2. Byrjaðu á því að safna upplýsingum, myndum, heimildum, kortum og öðru sem þú vilt nota í verkefni þitt.
  3. Teiknaðu og litaðu það sem þú þarft.
  4. Prentaðu út eða skoðaðu á tölvuskjá hvað þú hefur gert og reyndu að svara spurningum og leysa þau verkefni sem þú átt að leysa.
  5. Gerðu grófa áætlun um það sem þú vilt skila, t.d. söguspjald eða yfirlit.
  6. Búðu til heimildaskrá.

Verkfæri og skil

Hér á eftir er stutt samantekt um það hvernig á að skila verkefninu.

  • Kort, myndir, plakat eða myndasaga

Notuð eru teikni-, myndvinnslu og umbrotsforrit. Prentun í litaprentara eða í prentsmiðju. Einnig má hugsa sér að skila verkefninu í vefformi. Þá bætist við vefhönnunarþáttur. Gæta þess að vefurinn sé lokaður fyrir óviðkomandi.

  • Fyrirlestur eða hlaðvarp

Notuð upptökuforrit til að búa til hjóðskrá, klippt hreinsuð af óþarfa þögnum og aukahljóðum. Tónlist spiluð undir eða skeytt inn á milli. Síðan hlaðið í vef eða fært upp á hlaðvarpssvæði (podcast)

  • Ritgerð eða skýrsla

Ritgerðin má hvort heldur vera gerð á pappír eða færð í Wikiform. Vefurinn http://ritfaerni.nams.is er tilvalinn byrjunarreitur til að hjálpa til við skrifin.

  • Bæklingur

Notað er ritvinnslu, myndvinnslu og umbrotsforrit til að búa til bækling. Prenta út í litaprentara eða sendur í prentsmiðju.

  • Glærusýning

Powerpoint eða netlægt glærusýningartól. Eins má búa til myndasýningu með hjálp myndsýningavefs.

  • Kvikmynd

Moviemaker, iMovie, iStopmotion, Kaltura eða hlst. þjónusta notuð til að búa til kvikmynd eða myndasýning með kyrrmyndum, tónum og tali.

Mat

Nemendur vinna verkefnin í tímum og sem heimapróf, mega aðstoða hver annan og þiggja hjálp kennara og annarra við lausn þeirra.

Gefið verður fyrir eftirfarandi þætti:

  • Meðferð mynda og uppsetning – 20%
  • Ritun, stafsetning og málfræði – 20%
  • Umgegni um tölvustofu og vistun á heimasvæði, sending og móttaka gagna á í gegnum tölvupóst eða vefsvæði - 20%
  • Umgengni, hegðun og fara eftir fyrirmælum – 20%
  • Er gott að leita til þín um hjálp? Er gott að vinna með þér? (félagar gefa fyrir þetta nefna a.m.k. 5 nemendur sem gott er að vinna með eða gott að leita til ef vantar hjálp) - 20%
  1. Kennaramat gildir 30%
  2. Sjálfsmat gildir 50%
  3. Mat félaga og kennara á samvinnu gildir 20%

Niðurstaða

Hér skaltu hafa nokkrar setningar sem draga saman lærdóminn sem fenginn er í þessu viðfangsefni eða lexíu. Þú getur einnig varpað fram spurningum eða sett inn krækjur til að hvetja til frekara náms.

Af „http://taeknimennt.net/index.php?title=Kortager%C3%B0“